چهار ستاره مانده به صبح

شروع یک رؤیای نو

کافی است از فرزندتان بخواهید کتاب محبوبش را از فهرست کتاب‌های برگزیده‌ی لاک‌پشت پرنده انتخاب و برای بچه‌های ایرانی معرفی کند و شما از او فیلم بگیرید.

۱. شرکت در این مسابقه برای همه‌ی دو تا هجده ساله‌ها آزاد است.

۲. کودک و یا نوجوان شرکت‌کننده ابتدای فیلم حتماً خودش (نام و نام‌خانوادگی، سن و شهر محل سکونت) را معرفی کند. اگر فرزند شما داور جایزه‌ی ادبی گوزن زرد است، در معرفی خودش به این مورد اشاره کند.

۳. پدرها و مادرها می‌توانند از فرزندشان سؤال کنند و او جواب بدهد، ولی در فیلم نباشند.

۴. پدرها و مادرها در تصمیم و اجرای فرزندشان دخالت نکنند و اشتباه‌های احتمالی را تصحیح نکرده و اجرای سلیقه‌ی خودشان را از کودک نخواهند. افزودن نمک و طنز و خلاقیت‌های جالب باعث افزایش امتیاز شرکت‌کننده می‌شود.

۵. فقط معرفی کتاب‌هایی که به فهرست‌های لاک‌پشت پرنده راه یافته، در مسابقه شرکت داده می‌شود. برای اطلاع از نام این کتاب‌ها به وبلاگ لاک‌پشت پرنده (این‌جا و این‌جا و این‌جا) مراجعه کنید. به شرکت‌کننده‌هایی که کتاب نویسنده‌های ایرانی را انتخاب و معرفی می‌کنند، امتیاز ویژه تعلق می‌گیرد.

۶. پدرها و مادرهای علاقه‌مند فیلم تهیه شده را از طریق نرم‌افزار تلگرام به شماره‌ی ۰۹۳۹۳۰۲۱۸۰۶ ارسال کنند. توجه کنید که این شماره با شناسه‌ی @gavaznezard فقط برای ارسال فیلم است و نه تماس تلفنی.

۷. مهلت ارسال فیلم‌ها حداکثر تا پانزدهم بهمن ۹۴ است.

۸. فیلم‌های برتر به انتخاب تحریریه‌ی ماهنامه‌ی لاک‌پشت پرنده در قالب لوح‌ فشرده ضمیمه‌ی شماره‌ی سوم ماهنامه‌ی لاک‌پشت پرنده (ویژه‌ی نوروز ۹۵) منتشر می‌شود و سپس، رأی مردمی نفرات برگزیده را مشخص خواهد کرد. به ده نفر اول هدیه‌ای به رسم یادبود و از نفر برگزیده تقدیر خواهد شد.

کپی کردن و انتشار دوباره‌ی این یادداشت آزاد و بسیار نیکو است.

می‌خواهم درباره‌ی پژوهشنامه ادبیات کودک و نوجوان حرف بزنم و بهتان توصیه کنم اگر گذرتان به شهر کتاب* افتاد حتماً پژوهشنامه را بردارید و یک نگاهی به فهرست لاک‌پشت پرنده بیندازید.
لاک‌پشت پرنده؟ بله، این فهرست به‌عنوان ضمیمه‌ی پژوهشنامه منتشر می‌شود و خُب، بهترین کتاب‌های کودک و نوجوان را معرّفی می‌کند. بیش‌تر توضیح بدهم؟
این‌ها یک گروه داوری دارند که شامل چند زن و مردِ روزنامه‌نگار و نویسنده است و آن‌ها کتاب‌های منتشرشده در هر فصل ** را بررسی و بهتر‌هایش را سوا و معرّفی می‌کنند. یعنی، کتاب‌هایی که از نظر ظاهری و محتوایی استانداردِ باید را دارند. مثلِ …؟ مثل کتاب‌سازی مناسب، زبان روان و ساده، موضوع جذاب و این‌ها. فکر می‌کنم این فهرست می‌تواند به پدرها و مادرها، معلّم‌ها و کتاب‌دارها کمک کند برای انتخاب بهترترترین کتاب‌ها برای بچّه‌ها.

راستی، اگر اهل فیس‌بوق هستید این‌جا کلیک کنید و صفحه‌ی فهرست لاک‌پشت پرنده را ببینید.

*حالا فرقی نمی‌کنه کدوم شهر کتاب، چون انگار مجله همه‌جا توزیع شده.
** طبعن، منظورم بهار، تابستان، پاییز و زمستان است.

۱
اون اوایل که کانال تلگرام مُد شده بود، من هم یکی برای وبلاگم ساختم. بعد فکر کردم حوصله‌اش رو ندارم. که چی اصلن؟ پاکش کردم. چند روز قبل، دوباره گفتم نه، خوبه که برای وبلاگم کانال داشته باشم و اگه این‌جا دیربه‌دیر به‌ روز می‌شه، اون‌جا زودبه‌زود باشم. خواستم کانال بسازم به اسم و آدرس وبلاگم که دیدم نچ! دیر جنبیده‌ام و یکی به همین نشونی آی‌دی ساخته. هولدرلین گفت که اشکالی نداره. یه آی‌آر بچسون ته‌اش و بساز. خوشم نیومد. گفتم نه، این‌جوری نمی‌خوام. بعد گفتم که ببینم کی اسم و آدرس چهار ستاره رو برداشته. طرف عکس آدمی‌زادی نداشت. نمی‌شد فهمید ایرانی هست یا خارجی. مرد یا زن. گفتم بذار بهش پیغام بدم. انگلیسی براش نوشتم که می‌شه آی‌دی تلگرامت رو عوض کنی و چهار ستاره رو به من بدی؟ لازمش دارم. نوشت نه. همین‌جوری خالی. نمی‌دونستم نه واقعی و محکم گفته یا چی. نوشتم اشکالی نداره و بعد، لینک وبلاگم رو براش فرستادم. گفتم خوش‌حالم که تو هم چهار ستاره‌ای. به ثانیه نکشید که شکلک لبخند گذاشت و نوشت ببین! من آی‌دی خودم رو عوض کردم. آدرس چهار ستاره مال تو. چندتایی هم بوس و قلب فرستاد. من؟ متقابلن. محبتِ بی‌منت از یه ناشناس خیلی بهم چسبید. قبلن مهربونی‌های همین‌جوری خیلی نصیبم می‌شد و الان، کم. چه بلایی سرمون اومده؟

۲
چهار سال قبل، تابستون بود که بهم تلفن زدند و ازم دعوت کردند داور جایزه‌ی لاک‌پشت پرنده باشم. هر هفته جمع می‌شدیم یه جا و کتاب می‌خواندیم و نظر می‌دادیم و بعد هم فهرست‌های لاک‌پشت پرنده یکی‌یکی چاپ شد و جشن‌هاش هم که بود. خبرهاش رو توی وبلاگم می‌نوشتم. بعد از این‌که رفتیم یزد، اصرار داشتم بازم توی جلسه‌های داوری شرکت کنم، ولی فقط چند ماه دوام آوردم و رفت‌وآمد توی جاده‌ی هفت‌صد کیلومتری سخت بود برام. این مدت، لاک‌پشت پرنده یکی از دغدغه‌های زندگی من بود. چه وقتی که داور بودم و چه هنوز. الان هم که لاک‌پشت پرنده داره مستقل می‌شه و دیگه قرار نیست ضمیمه فصلنامه پژوهشنامه ادبیات کودک و نوجوان منتشر بشه. موضوع‌هاش هم گسترده‌تر شده؛ از کتاب و اپلیکیشن بگیر تا فیلم و اسباب‌بازی. یعنی دیگه تمرکز فقط رو کتاب کودک و نوجوان نیست و هر موضوع یه گروه داوری داره که بهترین محصولات فرهنگی و هنری رو برای استفاده‌ی بچه‌ها معرفی می‌کنه. فکر می‌کنم مجله‌ی خیلی خوبی بشه و پیشنهادهاش برای پدرها و مادرها، معلم‌ها و مربی‌ها راهگشا باشه.

۳
می‌خواستم پیشنهاد کنم از لاک‌پشت پرنده حمایت کنید. درواقع، از انتشار مجله‌های نوپای خصوصی. چند وقت قبل، خودم این‌جا غرغر کرده‌ بودم که گور بابای مطبوعات، ولی خدایی دلم نمی‌آید که روزنامه‌ها و مجله‌ها منقرض بشن. به‌خصوص مجله‌هایی که با همه‌ی سختی‌های اقتصادی دارند سعی می‌کنند کیفیت خودشون رو حفظ کنن و به‌دردبخور باشن. حالا، چطوری حمایت کنیم؟ ساده‌ست. این روزها، در مسابقه‌ی عکس اینستاگرامی‌ با هشتگ #لاکپشت_‌پرنده شرکت کنین. دیگه؟ براتون می‌نویسم. فعلن همین.

۴
برای شرکت در مسابقه‌ی لاک‌پشت پرنده لازم نیست هیچ زوری بزنید برای جمع کردن لایک بیش‌تر. فقط لاک‌پشت پرنده رو در اینستاگرام فالو کنید و یه عکس با موضوع لاک‌پشت بگیرید و با دوتا خط توضیح و هشتگ #لاکپشت_‌پرنده آپلود کنید. برنده به قید قرعه انتخاب می‌شه و هر کسی می‌توانه سه‌تا عکس بفرسته. یعنی سه تا شانس برای برنده شدن. البته، جایزه‌اش هم خیلی مادی و مالی نیست. اشتراک یک ساله‌ی مجله است که قیمتش می‌شه حدود صدهزار تومان، ولی ازنظر فرهنگی و معنوی خیلی ارزش داره و به‌خصوص اگه بچه داشته باشین، مجله‌ی لاک‌پشت پرنده خیلی کمک‌حال‌تون خواهد بود.

 http://instagram.com/lakposhtparandeh

http://instagram.com/fourstar.ir

http://telegram.me/lakposhtparandeh

http://telegram.me/fourstar

فردا، در آخرین روز از جشنواره‌ی کتاب کودک و نوجوان در کتابکده‌ی رستاک یزد، درباره‌ی فهرست لاک‌پشت پرنده با پدرها و مادرها، معلم‌ها و مربی‌ها، کتابدارها و ناشرهای یزدی صحبت می‌کنم.
علاوه‌بر بزرگ‌ترها، برنامه‌ی ویژه‌ای هم برای بچه‌ها برگزار می‌شود و هشت تا دوازده ساله‌ها می‌توانند در کارگاه داستان‌نویسی شرکت کنند.

کتاب‌های برگزیده‌ی فهرست لاک‌پشت پرنده و شماره‌های مختلف پژوهشنامه ادبیات کودک و نوجوان (از شماره یک تا یازده) نیز با ۱۵ درصد تخفیف ارائه می‌شود.

کتابکده رستاک در صفائیه. میدان اطلسی. بازارچه‌ی اطلسی. کنار بستنی سالار است و برنامه از ساعت ۶ بعدازظهر شروع می‌شود. اگر ساکن یزد هستید، خوش‌حال می‌شوم که در رستاک ببینم‌تان.

قبل‌تر، به بهانه‌ی برنامه‌ی کتاب‌خوانی برای بچّه‌ها در شب یلدا، درباره‌ی کتاب‌هایی نوشته بودم که بچّه دوست دارد. چند وقتی بود که دنبالِ بهانه بودم تا توجّه‌تان را به تجربه‌های کتاب‌خوانی چند مادر بلاگر برای بچّه‌هایشان جلب کنم و خُب، حالا بهانه‌ام جور شده است.

انتخابِ کتابِ خوب برای بچه‌های کوچک خیلی سخت است. آدم همه‌ی ناشرها را نمی‌شناسد و اگر هم بشناسد نمی‌تواند همه‌ی کتاب‌ها را ببیند و بخواند تا بهترهایش را سوا کند برای بچه‌اش، ولی لاک‌پشت پرنده می‌تواند به پدرها و مادرها کمک کند.

لاک‌پشت پرنده؟ آره. درباره‌اش گفته بودم که. این فهرست، ضمیمه‌ی فصلنامه‌ی پژوهشنامه‌ی ادبیات کودک و نوجوان است. هر فصل منتشر می‌شود و در آن کتاب‌های برتر به انتخاب گروهی از نویسندگان، مترجمان و منتقدان ادبیات کودک و نوجوان معرفی می‌شوند. این کتاب‌ها را می‌توانید از دفتر ناشرها یا کتاب‌فروشی‌ها بخرید یا این‌که در جشن‌های فصلیِ لاک‌پشت پرنده تهیه کنید.

جشن‌های لاک‌پشت پرنده با حضور نویسنده، مترجم و تصویرگر کتاب‌ها در فروشگاه شهرکتاب مرکزی برگزار می‌شود و شرکت در آن برای عموم آزاد و برای پدرها و مادرها و بچه‌ها ثواب دارد. شربت و شیرینی می‌خورید، کتاب می‌خرید و حتّی می‌توانید به همین بهانه با دوست‌هایتان قرار بگذارید و دیداری تازه کنید. یک تجربه‌ی متفاوت هم برای بچه‌هاست و آن‌ها می‌توانند نویسنده‌ها را ببینند، درباره‌ی کتاب‌ها حرف بزنند و ….

این حرف‌ها را نوشتم تا بهتان خبر بدهم چیزی نمانده به برگزاری نهمین جشن لاک‌پشت پرنده. کِی هست؟ بیست‌ویکم خردادماه. این‌جا صفحه‌ی ایونتِ جشن است. پیشنهاد من این است که دوست و قوم و خویش و فامیل و غیره‌تان را هم دعوت کنید. به‌خصوص اگر بچه دارند.

اوه. یادم رفت بنویسم  بروبچه‌های لاک‌پشت پرنده یک ایده‌ی محشر دارند که به تجربه‌های مادران درباره‌ی کتاب‌خوانی برای بچّه‌هایشان ربط دارد. چه ایده‌ای؟ هنوز به‌طور رسمی اعلام نشده است و من به‌زودی درباره‌اش خواهم نوشت. تا آن‌وقت لطفاً مادرهایی را که می‌شناسید با لاک‌پشت پرنده آشنا کرده و از این برنامه باخبر کنید. اگر مادرها اهل فیس‌بوق هستند، کافی‌ست آن‌ها را به صفحه‌ی لاک‌پشت پرنده دعوت کنید تا در جریان قرار بگیرند.

و امّا، آن مادرهای بلاگر و تجربه‌هایشان که باید از همین تریبون ازشان تشکر کنم که حوصله می‌کنند و وقت می‌گذارند درباره‌ی برنامه‌ی کتاب‌خوانی‌شان با بچه می‌نویسند. فکر می‌کنم این تجربه‌ها و کتاب‌هایی که معرّفی می‌شود خیلی کمکِ خوبی باشد به بزرگ‌ترهایی که می‌خواهند برای بچّه کتاب بخوانند و نمی‌دانند چه کنند و پیِ مشورت و توصیه‌اند.

مریم مامان سهند در وبلاگش نوشته است: «با سهند حسابی بازی کرده بودم و دیگر نمی‌دانستم چه کار کنیم که بهمان خوش بگذرد، مایل نشاندمش روی مبل و دو تا از آن کتاب‌ها را برایش آوردم. خودم هم دراز کشیدم کنارش و شروع کردم خواندن کتاب‌ها. واقعیت این بود که ناامیدانه دست به تلاش زده بودم و فکر می‌کردم اصلاً توجهش جلب نمی‌شود. اما این طور نشد. سهند از عکس‌های رنگی کتاب خوشش آمده بود و صدای من هم که مثل خیلی اوقات برایش حکم شوخی را دارد. یا با توجه عکس‌ها را نگاه می‌کرد یا به حرف‌های من می‌خندید. تجربه‌ی لذت‌بخشی شد و از آن روز تا حالا، هرروز برایش دو کتاب باریک خوانده‌ام.»

سمیه مامان سلما هم  در وبلاگش این‌طور نوشته است: «قبل از به دنیا آمدن سلما کتاب‌های زیادی برایش خریده بودیم. اما از میان آنها یک سریِ انتشارات پنجره با عنوان «نی‌نی‌ها» را دوست داشت. علتش هم از نظر من بزرگ بودن تصاویر، داستانی نبودن و نی‌نی بودن شخصیت‌های کتاب بود. از میان کتاب‌ها آنها که تصاویر شلوغ داشت، آنها که داستان داشت، حتی اگر مختص سنش بود نظرش را جلب نمی‌کرد. امسال بیشتر به بهانه سلما نمایشگاه کتاب رفتم و درکنارش کتاب‌های خودم را هم خریدم. از انتشارات پنجره، قدیانی، افق و پیدایش تعدادی کتاب خریدم. در خرید همه آنها هم به نقاشی‌ها و موضوعات دقت کردم. متأسفانه کمتر انتشاراتی هست که سن مناسب کتاب را خصوصاً برای بچه‌های زیر دوسال درج کند. اما به هر ترتیب با توجه به تجربه قبلی تعدادی کتاب خریدم.»

پی‌نوشت)؛ نی‌نی‌های کتاب‌خوان در عکس؛ یکی‌شان دختر این خانوم است و یکی پسر این خانوم. سلما هم که معرف حضورتان هست و آن پسر لختکی هم بچه‌ی من است، جانانِ من.

یکم اسفند پارسال، رفته بودم جشن لاک‌پشت پرنده. برعکسِ جشن‌های قبلی که کاره‌ای بودم، فقط داور بودم و عروس. عروسی‌ که قرار بود به‌زودی از تهران دل بکند و برود هفت‌صد کیلومتر آن‌ورتر، خانه و زندگیِ خودش را بسازد. جشن، شلوغ‌پلوغ بود. بیش‌ترِ نویسنده‌ها و مترجم‌هایی که همه‌ی سال کتاب‌هایشان را می‌خواندم، آن‌جا جمع شده بودند و پدرها، مادرها و بچّه‌ها. حالا هم فقط محضِ تقویمِ ‌تاریخ‌بازی یادِ آن جشن نیفتاده‌ام. می‌خواهم درباره‌ی جشنِ امسال بگویم که فردا برگزار می‌شود، ساعت پنج بعدازظهر.

دوباره، ده کتاب نامزدِ دریافت نشان‌های طلایی و نقره‌ای لاک‌پشت پرنده شده‌اند. این کتاب‌ها را می‌توان بهترین کتاب‌هایی دانست که در سال ۹۱ چاپ شده‌اند. من بیش‌ترشان را خوانده‌ام و چندتایی را خیلی دوست دارم. مثلاً «طولانی‌ترین آواز نهنگ» یا «کتابی کوچک برای داستان‌نویسی». این‌جور هم فکر نکنید که کتاب‌ها برای بچّه‌هاست و به ما چه. اتفاقاً، همین دوتایی که اسم بُردم را خوب است بزرگ‌ترها هم بخوانند. به‌خصوص، آن‌هایی که می‌خواهند داستان بنویسند، از کتاب دوّم غافل نشوند. به‌نظر من، یکی از بهترین کتاب‌هایی است که درباره‌ی آموزش داستان‌نویسی نوشته‌ شده است.

خلاصه، در این جشن به کتاب‌های برگزیده جایزه می‌دهند و بهترین کتاب‌های سه سالِ اخیر هم فروخته می‌شود. نویسنده‌ها و مترجم‌ها حضور دارند که می‌توانند کتاب را امضاء کنند. اگر بچّه‌ای (خواهر و برادر کوچکی یا …) دارید و می‌خواهید او را به خواندن مشتاق کنید، حتماً دستش را بگیرید و به این جشن ببرید. او می‌تواند کتاب‌ها و نویسنده‌ها را ببیند و روزِ متفاوتی را تجربه کند. چند وقتِ دیگر هم که عید است. برای عیدیِ بچّه‌ها می‌توانید کتاب بخرید. کتاب با امضای نویسنده هدیه‌ی هیجان‌انگیزی است.
بیش‌تر از ۵۰ نویسنده، مترجم و تصویرگر حوزه‌ی ادبیات کودک و نوجوان در این جشن شرکت خواهند کرد. مثلاً؟ فریدون عموزاده‌ خلیلی، غلامرضا بکتاش، مصطفی خرامان، رحیم فروغی، نوید سید‌علی‌اکبر، ملیکا سعیدا، نسرین وکیلی، فرزاد فربد، مژگان شیخی، سارا خرامان، احمد اکبرپور، محمدرضا یوسفی، تهمینه حدادی، مرتضی خسرونژاد، افسانه شعبان‌نژاد، محبوبه نجف‌خانی، هدی عظیمی، راحله پورآذر، فریده خرمی، فاطمه سرمشقی، شهلا انتظاریان، جمشید خانیان، حمیدرضا شاه‌آبادی، جعفر ابراهیمی (شاهد)، فاطمه مشهدی رستم، نرگس آبیار، حسین فتاحی، مرجان کشاورزی آزاد، مژگان بابامرندی، شکوه قاسم‌نیا، فرهاد حسن‌زاده، حسین بکایی، رضی هیرمندی، زیتا ملکی، مهدی رجبی، محمدکاظم مزینانی، ناصر کشاورز، مجید عمیق و محمود امانی‌تهرانی.

جدای این دورهمیِ بزرگ، گروه موسیقی آدمک هم برنامه دارد. از «ثریا قزل‌ایاغ» و «پرویز کلانتری» با نشان ویژه‌ی لاک‌پشت پرنده تقدیر می‌شود. کتاب سالِ لاک‌پشت پرنده را هم می‌توانید ببینید و بخرید. «در این کتاب، ۹۲ کتاب برگزیده برای مخاطبان کودک و نوجوان معرفی شده است که معرفی‌ها علاوه بر شناسنامه کتاب و تصویر روی جلد کتاب‌ها، یادداشت کوتاهی به زبان ساده را نیز شامل می‌شود. کتاب سال لاک‌پشت پرنده برای پدران، مادران، مربیان و مدیران مهدکودک‌ها، معلمان و مدیران مدارس، کتابداران و همهٔ کسانی که با کودکان سر و کار دارند، راهنمای مفیدی است. این کتاب‌ها معرفی بهترین کتاب‌هایی است که در طول یک سال در فهرست لاک‌پشت پرنده آمده است.»

دیگر؟ آهان. هایکوکتابی‌ها یک قرارِ عمومی گذاشته‌اند و با بروبچّه‌های علاقه‌مند به کتاب‌بازی وعده کرده‌اند که ساعت چهار در فروش‌گاه شهر کتاب مرکزی جمع شوند تا هم‌دیگر را ببینند و در جشن لاک‌پشت پرنده شرکت کنند.

این بود مشروح اخبار درباره‌ی جشنِ فردا و پیشنهاد می‌کنم اگر مثل من مشکل مسافت ندارید، حتماً با خانواده، بروبچه‌های وبلاگی یا دوستان قرار بگذارید و بروید. کجا؟ خیابان شریعتی، بالاتر از خیابان معلم، نبش کوچه کلاته. فروشگاه شهر کتاب مرکزی.

+ اطلاعات و اخبار و عکس‌ها و ماجراهای بیش‌تر درباره‌ی فهرست لاک‌پشت پرنده را می‌توانید در فیس‌بوک یا توئیتر دنبال کنید.

نمی‌دانم تا الان هفته‌ی ملی کودک‌ را چگونه گذرانده‌اید؟ از کجا باید بدانم؟ مگر به من خبر می‌دهید؟ تعارف هم که نکرده‌اید خانوم چهارستاره بیا با هم برویم فلان جشن و بهمان نمایش‌گاه. باشد. باشد. باشد. ولی من تک‌خور نیستم. گفتم این‌جا بنویسم که اگر تا امروز فرصت نکرده‌اید کودکِ درون و یا کودکِ برون‌تان را ببرید این‌جور مراسم مفرح، فردا را دیگر از دست ندهید. چه خبر است؟ دومین جشن فصلی لاک‌پشت پرنده در فروش‌گاه شهر کتاب مرکزی برگزار می‌شود.

جشن قبلی را یادتان هست؟ اواخر تیرماه بود. درباره‌اش هم نوشته بودم؛ قبل از جشن و بعد از جشن. توصیه‌ام این است که غول تنبلی‌تان را قورت بدهید و بیایید خودمان را خوشگل‌موشگل کنیم و برویم لاک‌پشت هوا کنیم.
آن‌جور که توی خبرها گفته‌اند بیست، سی‌تایی نویسنده‌/مترجم و تصویرگر کتاب کودک و نوجوان هم به این جشن خواهند آمد. از این نویسنده‌ها، چندنفری هستند که نام و کتاب‌هایشان برای نسلِ من نوستالژی است. مثل کی؟ فریبا کلهر. یکی، دو مترجم هم هستند که من کارهایشان را دنبال می‌کنم و انتخاب‌هایشان را دوست دارم. مثل نسرین وکیلی که کتاب‌های آقای آلموند عزیزم را ترجمه می‌کند. راستی، توی فهرستِ چهارم لاک‌پشت پرنده کتابی هم از دیوید آلموند برای کودکان معرفی شده است. کدام کتاب؟ کیت، گربه و ماه. دیگر؟ اوه. دیدید؟ نزدیک بود یادم برود. از من به شما وصیت که حتمن میک‌هارته اینجا بود را بخوانید. این کتاب را نشر ماهی منتشر کرده  اگر به جشن آمدید که می‌توانید همان‌جا تهیه کنید.

دیگر؟ پس قرارمان باشد برای فردا، ساعت پنج بعدازظهر، که توی شهر کتاب هم را ببینیم و حرف بزنیم، مفصل. از همه‌چی. ریا نباشد، ولی این را بگویم که جناب دایناسور مرا هم می‌توانید در آن‌جا ببینید و بخرید.

می‌خواهم در سال ۹۵

کتابی را بخوانم که شعر برای خردسالان است.
کتابی را بخوانم که برای کودکان و نوجوانان نوشته شده و فیلمش را دیده‌ام.
کتابی را بخوانم که نویسنده‌اش اهل یکی از شهرستان‌های ایران است.
کتابی را بخوانم که لاک‌پشت پرنده پیشنهاد کرده است.
کتابی را بخوانم که اولین‌بار در سال ۹۵ برای کودکان و نوجوانان چاپ شده است.
کتابی را بخوانم که فرزندم (فرزند خواهرم/ برادرم/ دوستم/ همکارم/ همسایه‌ام) دوست دارد.
کتابی را بخوانم که تصویری است و خواندن آن کمتر از پنج دقیقه طول می‌کشد.
کتابی را بخوانم که به‌خاطر تصویرسازی‌هایش جایزه گرفته است.
کتابی را بخوانم که هم‌زمان با به دنیا آمدن فرزندم (فرزند خواهرم/ برادرم/ دوستم/ همکارم/ همسایه‌ام) چاپ شده است.
کتابی را بخوانم که جزو رمان‌های کلاسیک ادبیات جهان است و برای کودکان و نوجوانان خلاصه‌نویسی شده است.
کتابی را بخوانم که کتاب محبوبِ دورانِ کودکی‌اش بوده است.
کتابی را بخوانم که بازنویسی متون کهن فارسی برای کودکان و نوجوانان است.
کتابی را بخوانم که اولین اثر یک نویسنده‌ی تازه‌کار برای کودکان و نوجوانان است.
کتابی را بخوانم که از تاریخ ایران برای کودکان و نوجوانان می‌گوید.
کتابی را بخوانم که کتابی که فرزندم (فرزند خواهرم/ برادرم/ دوستم/ همکارم/ همسایه‌ام) نیمه‌‌تمام رها کرده است.
کتابی را بخوانم که برای کودکان و نوجوانان چاپ شده و برنده‌ی یک جایزه‌ی ملی شده است.
کتابی را بخوانم که برای نوجوانان منتشر شده است و بیش‌تر از ۵۰۰ صفحه دارد.
کتابی را بخوانم که مجموعه‌ای چند جلدی برای کودکان و یا نوجوانان است.
کتابی را بخوانم که یک نویسنده‌ی آسیایی برای کودکان و نوجوانان نوشته و به فارسی ترجمه شده است.
کتابی را بخوانم که درباره‌ی حیات‌وحش و محیط‌زیست برای کودکان و نوجوانان منتشر شده است.
کتابی را بخوانم که یکی از پُرفروش‌ترین کتاب‌های کودک و نوجوان در جهان است.
کتابی را بخوانم که مهارت‌های زندگی را به کودکان آموزش می‌دهد.
کتابی را بخوانم که داستان آن در ستایش کتاب و کتاب‌خوانی است و برای کودکان و نوجوانان نوشته شده است.

درباره‌ی چالش کتاب‌خوانی #لاکپشت_پرنده۹۵ بیش‌تر بخوانید و به این چالش بپیوندید.

#لاکپشت_‌پرنده‌۹۵

به دفترچه‌ی تلفن نگاه می‌کنم و یکی‌یکی کنار اسم بازیگرها و کارگردان‌هایی که با آن‌ها تماس می‌گیرم، ضرب‌در می‌زنم. به دبیر تحریریه‌ می‌گویم که خسته شده‌ام و دیگر نمی‌خواهم با هیچ هنرمندی گپ بزنم و از او درباره‌ی کتاب‌های خوبی بپرسم که خواندنِ آن‌ها را به کودکان و نوجوانان توصیه می‌کند. می‌گویم توصیه و پیشنهادی در کار نیست و بیش‌تر هنرمندهای عزیز کشورمان از ادبیات کودک و نوجوان بی‌خبرند. نه فقط هنرپیشه‌ها حتی نویسندگان و شاعرانی که برای بچه‌ها قصه و شعر می‌نویسند، ناامیدم می‌کنند. تعداد کمی از آن‌ها هستند که می‌توانند درباره‌ی کتاب‌هایی غیر از آثار خودشان حرف بزنند. حالا نمی‌دانم آیا حق دارم از خانم خطیبی، معلم ادبیات یکی از دبیرستان‌های نمونه‌ی شهر، ناراحت باشم که غیر از هوشنگ مرادی کرمانی هیچ نویسنده‌ای را نمی‌شناسد که برای نوجوانان بنویسد! آیا می‌توانم از خودم بپرسم چرا مربی مهارت‌های زندگی در آموزش‌گاه خصوصی مهرآوران هیچ اهمیتی به خواندن نمی‌دهد و هیچ اعتقادی به ادبیات ندارد. آیا می‌توانم تعجب نکنم که آقای حسینی، معلم نقاشیِ هنرستان، فقط کتاب‌های نورالدین زرین‌کلک و فرشید مثقالی را دیده باشد و وقتی درباره‌ی آثار کوئنتین بلیک یا پژمان رحیمی‌زاده حرف می‌زنم، اظهار بی‌اطلاعی کند! آیا دل‌خوری‌ام طبیعی است وقتی خانم بهرامی، که مسئول کتاب‌خوانی و پژوهش مدرسه‌ی تیزهوشان است، نمی‌تواند اسم ده‌تا رمان نوجوان را بگوید که در ده سال اخیر چاپ شده‌اند.
تمام‌مدت به این فکر می‌کنم که یعنی هنرمندان، نویسندگان و معلمان هیچ کتابی برای فرزندشان نمی‌خرند و یا پیش نیامده که کناردستِ بچه‌شان بنشینند و کتاب بخوانند و یا اصلاً چطور می‌شود که شغل و حرفه‌ی کسی با کودکان و نوجوانان مرتبط باشد، ولی از نویسنده‌ها و کتاب‌های مناسب برای این گروه‌های سنی بی‌خبر باشد. باورکردنی نیست،‌ ولی کم‌تر پیش می‌آید که نامِ یک کتاب کودک و یا نوجوان از دهانِ یک هنرمند و یا نویسنده‌ی مشهور بیرون بیاید و بین مردم بچرخد و هنوز هم بسیاری از والدین و معلمان به نیروی انرژی‌بخش و امیدآفرینِ ادبیات که می‌تواند زندگی کودکان و نوجوانان را غرق در لذّت و آگاهی کند، اعتمادی ندارند. آن‌ها ترجیح می‌دهند فرزند/دانش‌آموزشان امتیازهای دیگری مثل تسلط بر زبان‌‌های خارجی یا مهارت نواختن پیانو و گیتار را داشته باشد تا این‌که کتاب‌خوان باشد و خوره‌ی رُمان و داستان!
قبول! زندگی سخت شده و گرانی بی‌داد می‌کند و کارِ زیاد هم وقتِ فراغت برایتان نگذاشته است، ولی خواندن کتاب‌های کودک و نوجوان هم بخشی از همین وظایف معمول برای ایفای نقشِ پدری و مادری و آموزگاری و نویسندگی و بازیگری است، نیست؟ جدای وظیفه، خواندن داستان و دیدن تصاویر کتاب‌های کودکان و نوجوانان از خستگی‌ها و ناامیدی‌های بزرگ‌سالان کم می‌کند و منبع ایده‌های تازه و تصمیم‌های بکر در زندگی شخصی و حرفه‌ای خواهد بود. لاک‌پشت پرنده امیدوار است سال نود و پنج فصلی نو برای تجربه‌های تازه در کتاب‌خوانی بزرگ‌سالان با محوریت کتاب‌های کودکان و نوجوانان باشد و هر پدر و مادر، معلم و مربی، هنرپیشه و نویسنده‌ای برای خودش یک چالش کتاب‌خوانی داشته باشد و برنامه‌ریزی کند تا امسال
کتابی را بخواند که شعر برای خردسالان است.
کتابی را بخواند که برای کودکان و نوجوانان نوشته شده و فیلمش را دیده‌ام.
کتابی را بخواند که نویسنده‌اش اهل یکی از شهرستان‌های ایران است.
کتابی را بخواند که لاک‌پشت پرنده پیشنهاد کرده است.
کتابی را بخواند که اولین‌بار در سال ۹۵ برای کودکان و نوجوانان چاپ شده است.
کتابی را بخواند که فرزندش (فرزند خواهرش/ برادرش/ دوستش/ همکارش/ همسایه‌اش) دوست دارد.
کتابی را بخواند که تصویری است و خواندن آن کمتر از پنج دقیقه طول می‌کشد.
کتابی را بخواند که به‌خاطر تصویرسازی‌هایش جایزه گرفته است.
کتابی را بخواند که هم‌زمان با به دنیا آمدن فرزندش (فرزند خواهرش/ برادرش/ دوستش/ همکارش/ همسایه‌اش) چاپ شده است.
کتابی را بخواند که جزو رمان‌های کلاسیک ادبیات جهان است و برای کودکان و نوجوانان خلاصه‌نویسی شده است.
کتابی را بخواند که کتاب محبوبِ دورانِ کودکی‌اش بوده است.
کتابی را بخواند که بازنویسی متون کهن فارسی برای کودکان و نوجوانان است.
کتابی را بخواند که اولین اثر یک نویسنده‌ی تازه‌کار برای کودکان و نوجوانان است.
کتابی را بخواند که از تاریخ ایران برای کودکان و نوجوانان می‌گوید.
کتابی را بخواند که کتابی که فرزندش (فرزند خواهرش/ برادرش/ دوستش/ همکارش/ همسایه‌اش) نیمه‌‌تمام رها کرده است.
کتابی را بخواند که برای کودکان و نوجوانان چاپ شده و برنده‌ی یک جایزه‌ی ملی شده است.
کتابی را بخواند که برای نوجوانان منتشر شده است و بیش‌تر از ۵۰۰ صفحه دارد.
کتابی را بخواند که مجموعه‌ای چند جلدی برای کودکان و یا نوجوانان است.
کتابی را بخواند که یک نویسنده‌ی آسیایی برای کودکان و نوجوانان نوشته و به فارسی ترجمه شده است.
کتابی را بخواند که درباره‌ی حیات‌وحش و محیط‌زیست برای کودکان و نوجوانان منتشر شده است.
کتابی را بخواند که یکی از پُرفروش‌ترین کتاب‌های کودک و نوجوان در جهان است.
کتابی را بخواند که مهارت‌های زندگی را به کودکان آموزش می‌دهد.
کتابی را بخواند که داستان آن در ستایش کتاب و کتاب‌خوانی است و برای کودکان و نوجوانان نوشته شده است.

این یادداشت را برای شماره‌ی نوروزی ماهنامه‌ی لاک‌پشت پرنده نوشته‌ام و با خودم گفتم بد نیست که در وبلاگم منتشر کنم و ازتان بخواهم به این چالش بپیوندید تا با هم کتاب بخوانیم و درباره‌ی کتاب‌هایی که می‌خوانیم، گپ بزنیم. می‌توانید این یادداشت و یا تصویر چالش را برای دوستانتان ارسال کرده و از آن‌ها هم دعوت کنید. برای این‌که از روند کتاب‌خوانی هم‌دیگر باخبر شویم، کافی است پای نوشته‌ها و عکس‌هایمان در وبلاگ و اینستاگرام و توییتر و فیس‌بوک و غیره هشتگ #لاکپشت‌_‌پرنده‌۹۵ را بنویسیم. در سال ۹۴، جادی چالش کتاب‌خوانی در دوازده قدم را اجرا می‌کرد که خیلی دوستش داشتم و یادداشت‌هایش را دنبال می‌کردم و همان بهانه شد برای این چالش.

Photo by Elena Schelin

آب‌چال* یکی از پیشنهادهای والدین برای عیدی دادن به کودکان بود که در شماره‌ی سوم مجله‌ی لاک‌پشت پرنده معرفی شده بود. یک کتاب بزرگ با تصاویری از حیوانات که هم آموزش اعداد است و هم از نقش آب در زندگی جانوران و طبیعت می‌گوید و این‌که اگر آب نباشد، چه بلایی سر موجودات زنده می‌آید. کتاب را در قفسه‌ی کتاب‌های کودک و نوجوان در کتاب‌فروشی آگاه یزد دیدم و به نیت عیدی برای برادرزاده‌ی پنج و نیم ساله‌ام خریدم و برایش خواندم و بچه جانم متوجه شد که تصویر و متن دارد از کمبود آب می‌گوید و این‌که اگر آب نباشد، چه بلایی سر حیوانات می‌آید. دو سه روز بعد از خواندن کتاب هم وقتی دید مادرم شیر آب را باز گذاشته است، به او تذکر داد که باید کم‌تر آب را هدر بدهد. چون آب‌چال خالی می‌شود و همه‌ی حیوانات می‌روند. کتابش را هم دلیل آورد تا حرفش را ثابت کند. با این‌که سواد ندارد، از روی تصاویر می‌تواند ماجرای آب‌چال را تعریف کند و کتاب را بخواند. یک‌بار که داشت آب‌چال را برای خودش می‌خواند، صدایش را ضبط کردم. فایل صوتی کتاب‌خوانی بچه جانم را در کانال تلگرام چهار ستاره مانده به صبح (http://telegram.me/fourstar) بشنوید.

* نویسنده و تصویرگر: گرم بیس. ترجمه: فؤاد نظیری. انتشارات فنی ایران (کتاب‌های نردبان). ۳۲ صفحه. چاپ سوم. قیمت ۱۰۰۰۰ تومان.